Categorie Archieven: Column Bikker

Van watermanagement naar hotspot

Mijn vorige column ging o.a. over watermanagement in Nederland. Ik stelde dat er geen tekort is aan water. Er is immers sprake van een kringloop. De klimaatverandering zorgt voor een, zeg maar, ‘verstoorde bloedsomloop’. Te weinig watertoevoer en dan weer plensbuien. Een cyclus zoals in de ijstijd. Toen waren er echter geen kolencentrales met CO2-uitstoot. Ja, houtvuurtjes om eten te bereiden. Men bouwde destijds op terpen.
We hebben nu te maken met de effecten van de drooglegging (Haarlemmermeer). We zijn gaan ‘polderen’ en bouwen onder water. In de regenperiode moeten we zorgen dat we een voorraad aanleggen en bij droogte pompen we deze op. Kortom, water genoeg.
Zouden we de ruimtes in de bodem van Slochteren hiervoor niet kunnen gebruiken? Dit voorkomt ook inklinking. Ik besef dat dit niet in de oliehoudende grondlagen kan, maar zelfs dan? Wellicht met een betere zuiveringstechniek. Peil IJsselmeer verhogen en spui uitlaten vergroten. Wat dacht u van het IJsselmeer uitbaggeren en een Schiphol-eiland voor de kust opspuiten.
Maar goed, terug naar de realiteit. Legionellabesmettingen nemen toe. Zolang de oorzaak van een longontsteking niet goed wordt onderzocht en brononderzoek niet verbetert, lopen we achter de feiten aan. Eens zal ik misschien wel in het gelijk worden gesteld met mijn schatting van 750 doden per jaar.
Vakgenoot Henk Peelen heeft een keurige opsomming van hotspots gemaakt die legionellavorming in de hand kunnen werken. Ik heb er nog een paar: leidingen achter koelkasten, ijsblokjesmachines, wasdrogers en wasmachines. Nog een belangrijke: als een retourleiding van een circulatiesysteem direct na de inlaatcombi is aangesloten en er is geen waterafname, ontstaat een geweldige hotspot voor de inlaatcombi! Heeft u daar weleens bij stilgestaan?

Leo Bikker
BAC (Bikker Advies & Consultancy)
mbikker@chello.nl

 

Goede voorlichting is het halve werk

Op het moment dat ik deze column schrijf ben ik net terug van een vaarvakantie met onze eigen boot in ons mooie Nederland. Dankzij het bijzonder warme weer was het goed vertoeven op het water.
Beroepshalve weet ik maar al te goed wat een lange droge periode met een land kan doen. Maar als fervent watersporter raak je nog meer doordrongen van het feit dat we zuinig moeten zijn met en op ons water.
Toch durf ik te beweren dat wij in ons land water genoeg hebben, zolang we ons oppervlaktewater maar goed managen. En dat doen we. Waterleidingbedrijven sturen bijvoorbeeld water naar gebieden waar watergebrek dreigt of verlagen de druk enigszins.
Dat neemt niet weg dat we zelf ook terughoudend moeten kunnen zijn met ons watergebruik. Daarom verboden de waterschappen soms het sproeien van gewassen. Prachtig toch, zoals we het hier voor elkaar hebben.

Maar niet alles gaat goed. Zo was er in Groningen ophef over de vermeende aanwezigheid van Legionella op woonarken. De watertemperatuur in de leidingen naar de schepen in het ondiepe, warme water zou zijn opgelopen tot boven de 25 graden Celsius. De bewoners werd geadviseerd om water voor gebruik te koken en vooral niet te douchen.
Het bleek een een geval van ‘een storm in een glas water,’ vooral veroorzaakt door een gebrek aan goede voorlichting. Net zoals bij dat Chinese echtpaar waarvan de vrouw, ondanks verwoede pogingen, maar niet zwanger raakte. Onderzoek door de huisarts wees uit dat ze nog altijd maagd was!

Soms roepen persberichten over legionellabesmetting alleen maar vragen op en worden er daardoor verkeerde conclusies getrokken en dito maatregelen genomen. Een schone taak dus voor installateurs en adviseurs om klanten goed voor te bereiden op een eventuele legionellabesmetting. Zorg voor een calamiteitendraaiboek.

 

Leo Bikker
BAC (Bikker Advies & Consultancy)
mbikker@chello.nl

 

Staat het water tot aan onze lippen?

Klimaatverandering speelt een steeds grotere rol in onze samenleving. Denk aan de recente zware regenval en overstromingen in Japan, gevolgd door een hittegolf. Of, in eigen land, aan de algenvorming in stilstaand water door het aanhoudende warme weer.
Stilstaand water is ook in drinkwaterleidingen de belangrijkste veroorzaker van bacterievorming. Zeker als de temperaturen hoog oplopen. Zoals onlangs in een Rotterdamse flat waar het in delen van het gebouw 50 gaden was!
Continu spuien is de oplossing om stilstaand water te voorkomen. Maar dat gaat tegen de oproep van waterleidingbedrijven in om het watergebruik juist te beperken. Omdat er vanwege de droogte sprake is van watergebrek.
Er is echter geen gebrek aan water. Water bevindt zich namelijk in een kringloop en gaat dus niet verloren. Het probleem is dat we het vervuilen. Chemiereuzen zijn vaak aan waterlopen gesitueerd en lozen hier hun afvalstoffen verdund. De grens van het oplossend vermogen van water wordt opgezocht.
Op sommige plaatsen zijn bewoners nog rechtstreeks afhankelijk van oppervlaktewater. Zoals in de Biesbosch. Maar dat wordt een steeds moeilijker verhaal. Zelfs hier raakt het water steeds meer vervuild.
Een alternatief zou zijn om drinkwater ouderwets met jerrycans aan te voeren, zoals dit nog in Afrika gebeurt. Ik zag dit tijdens één van mijn rondreizen daar. Dan besef je pas in wat voor rijkdom wij leven en leer je weer relativeren.

 

Leo Bikker
BAC (Bikker Advies & Consultancy)
mbikker@chello.nl

 

Voorzichtig bewustwording kweken

Ik ben net terug van een lange rondrit in een land waar bellen achter het stuur verplicht is, waar auto’s geen richtingaanwijzer hebben, waar bumperkleven de normaalste zaak van de wereld is, waar men met de elleboog op de claxon leunt. Jawel, Italië.
Laatst vroeg iemand mij: hoe komt het dat je in Italië geen Legionella oploopt? Mijn antwoord was dat na Turkije landen als Griekenland, Frankrijk én Italië juist hoog scoren op dat gebied. ECDC in Stockholm houdt dit bij. Alle Europese landen zijn hierbij aangesloten. Maar in veel landen is de meldplicht niet goed geregeld; is er sprake van een ernstige onderrapportage. Misschien is angst voor het inzakken van het toerisme wel een factor.

De waterkwaliteit is nergens zo goed als in Nederland. Daar mogen we best trots op zijn. Zodra je onze grens passeert wordt het water gechloord. Dat helpt natuurlijk om bacteriën te doden. Dat is ook wel nodig, want systemen met voorraadvaten op het dak in de zon en gegalvaniseerde ijzeren leidingen werken een legionellabesmetting in de hand. Desondanks komen er nog steeds besmettingen voor. Hier chloren we niet. Chloor is kankerverwekkend.
In landen als Italië is voor installateurs nog veel werk te doen. Gemeentes zetten fonteinen soms uit als de temperatuur meer is dan 25 graden. Zij weten niet dat Legionella bij lage temperaturen niet afsterven en zetten de fontein weer aan als het kouder wordt. Wie schudt wie wakker? Als u over Legionella praat, geef dan goede voorlichting. Geen angst aanpraten maar voorzichtig bewustwording kweken.

Leo Bikker
BAC (Bikker Advies & Consultancy)
mbikker@chello.nl

 

Geplaatst in Column Bikker| Getagt |

Door schade en schande

Ik had zo gehoopt op een reactie vanuit de medische hoek op mijn stelling dat er in Nederland minimaal 500 slachtoffers (doden) per jaar vallen door Legionella. Helaas, ik heb niets mogen vernemen. Er moet kennelijk eerst iets gebeuren voor men wakker wordt. Gelukkig ben ik niet zo ver doorgeslagen als de meneer die recent over de balustrade sprong in de Tweede Kamer. Hij moet zich een roepende in de woestijn hebben gevoeld. Ik heb in mijn hart een diepe bewondering voor hem aangezien hij dit deed voor zijn medemens, hoewel het niet de juiste wijze is om aandacht te vestigingen op een onderwerp. Ik prijs mij gelukkig met een pen als wapen.
Ik heb vele mensen en familieleden van legionellaslachtoffers gesproken. Trieste verhalen vaak. Werkeloos geworden, spanningen in de relatie, onbegrip, vaak met scheidingen als gevolg. Karakterveranderingen, chronische klachten, concentratieverlies. Doktoren kunnen niets vinden en zeggen dat het tussen de oren zit. Ik weet dat dit somber klinkt maar wil duiden op de ernst van de situatie. Het kan ook u overkomen.
Recent werd er gerept van nieuwe besmettingsbronnen: rioolzuiveringsinstallaties. Vreemd en onbegrijpelijk dat dit kwartje nu pas valt. Onderzoek van KIWA wees jaren geleden al uit dat afvalwater van rioolzuiveringsinstallaties ernstige besmettingen in oppervlaktewater kan veroorzaken.
Het Franse Lille werd in 2004 getroffen door een grote uitbraak van Legionella. Daar bleek dat een door de lucht meegevoerde legionellabacterie een mens kan besmetten op 11 km afstand van de bron! Dit bij een bepaalde luchtvochtigheid en windsnelheid.
Ik herhaal daarom nog maar eens mijn stokpaardje: zorg toch vooral voor beter brononderzoek.

Leo Bikker
BAC (Bikker Advies & Consultancy)
mbikker@chello.nl

Geplaatst in Column Bikker| Getagt |